O ταλαντούχος κύριος Γουάρτον

H ιστορία ξεκινάει στην Γκάνα το 1865 και τελειώνει το 1930 σε έναν τάφο στο Ντονκάστερ που είχε ξεχαστεί για ολόκληρες δεκαετίες.
Ο Αρθρουρ Γουάρτον ήταν γιος, μισού από τη Γρενάδα και μισού Σκωτσέζου μεθοδιστή Υπουργού και μιας πριγκήπισας από την Γκάνα. Με ευγενική λοιπόν καταγωγή στις αποσκευές του ταξίδεψε στην Αγγλία το 1884 με σκοπό να εκπαιδευτεί σαν ιεραπόστολος στο Κλίβελαντ Κόλετζ. Ωστόσο η ομάδα Ντάρλιγκτον ήταν αυτή που τον κέρδισε, με τον αθλητισμό να υπερισχύει της εκκλησίας και ο τερματοφύλακας του ιεραπόστολου!
Αμέσως ο εκλεπτυσμένος κύριος Γουάρτον ξεχώρισε, όχι μόνο χρώματος καθώς ήταν μαύρος, αλλά λόγω των εξαιρετικών προσόντων του και από την πρώτη σεζόν τον εντόπισε η Πρέστον Νορθ Εντ, στην οποία τελικά «μετακόμισε» ένα χρόνο αργότερα και μαζί της έφτασε έως τα ημιτελικά του Κυπέλλου το 1887, εποχή που το Κύπελλο ήταν η κορυφαία ποδοσφαιρική διοργάνωση.

 

Ο Γουάρτον, όμως, δεν ήταν μόνο εξαιρετικός γκολκίπερ, αλλά κι ένας προικισμένος αθλητής. Είχε ακόμα το παγκόσμιο ρεκόρ στις 100 γιάρδες, που το πέτυχε το 1886 στο Στάμφορντ Μπριτζ όταν το χρονόμετρο σταμάτησε ακριβώς στα 10 δευτερόλεπτα. Κι ένα χρόνο αργότερα πέτυχε ρεκόρ και στον αγώνα ποδηλάτου μεταξύ Πρέστον και Μπλάκμπερν.

 

Όλα αυτά τα επιτεύγματα τον οδήγησαν το 1888, στην εκούσια έξοδο από την Πρέστον Νορθ Εντ για να ακολουθήσει καριέρα επαγγελματία δρομέα, αλλά γρήγορα το ποδόσφαιρο του έλειψε και ένα χρόνο αργότερα επέστρεψε, αυτή τη φορά στην Ρόδεραμ Τάουν.

 

Μετά από πέντε σεζόν ακολούθησε η μεταγραφή του στη Σέφιλντ Γιουνάιτεντ, όπου πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της μοναδικής χρονιάς του στην πρώτη κατηγορία, ως αναπληρωματικός του θρυλικού Γουϊλιαμ Φούλκ . Μετά αφού πέρασε κάποια χρόνια από τις Στάλιμπριτζ Ρόβερς και Αστον Νορθ Εντ, έπαιξε για τελευταία χρονιά μπάλα στο πρωτάθλημα της δεύτερης κατηγορίας το 1902, με την Στόκπορτ Κάουντι.

 

Ο Γουάρτον μπορεί να θεωρηθεί άτυχος, καθώς μέσα σε αυτά τα 17 χρόνια δεν κατέκτησε κάποιο τίτλο, ούτε έγινε ποτέ διεθνής. Μάλιστα την χρονιά που σταμάτησε το ποδόσφαιρο για χάρη του στίβου, η Πρέστον Νορθ Εντ κατέκτησε το νταμπλ. Ωστόσο και χωρίς τίτλους έμεινε στην ιστορία ως ο πρώτος μαύρος που έπαιξε ποδόσφαιρο ως επαγγελματίας, αποδίδοντας το ίδιο καλά, κάτω από τα δοκάρια ή ως... εξτρέμ. Και παράλληλα ήταν εξίσου καλός ως αθλητής του κρίκετ, του στίβου και της ποδηλασίας.

 

Όταν κρέμασε τα παπούτσια, εργάστηκε ως ανθρακωρύχος και μοχθούσε να βγάλει το μεροκάματο του δουλεύοντας ατελείωτες ώρες, χρήματα που κάθε βράδυ ξόδευε μεθώντας στις παμπ, με αποτέλεσμα να πεθάνει στα 65 του, πάμφτωχος και μόνος.

 

Μαζί με αυτόν χάθηκε και η ιστορία του, με αποτέλεσμα ο «Ντάρκι» Γουόρτον να εξαφανιστεί στη λήθη του χρόνου. Η ρατσιστική αντιμετώπιση και τα δύσκολα χρόνια που είχε μετά το ποδόσφαιρο, συνετέλεσαν σε αυτή την «εξαφάνιση», χωρίς ποτέ να τον αναζητήσει κάποιος.

 

Αλλά η μοίρα είχε για αυτόν άλλο δρόμο, έστω και μετά το θάνατο του. Γιατί… κάποιος ή κάτι οδήγησε τη δασκάλα Σίλα Λίσον στην αναζήτηση του ξεχασμένου προγόνου της. Οταν ήταν μικρή ρωτούσε συνεχώς την μητέρα της για τον παππού της, αλλά εισέπραττε πάντα αρνητική απάντηση.

 

Τελικά όταν το 1991 πέθανε η μαμά της βρήκε ένα κουτί με φωτογραφίες αλλά και πάλι δεν το άνοιξε μέχρι το 1994 και το θάνατο του συζύγου της. Οταν ο γιος της έψαξε λοιπόν βρήκε μια φωτογραφία ενός αθλητή δίπλα σε ένα μεγάλο τρόπαιο. Αυτός ήταν ο Γουάρτον με το κύπελλο για την κατάρριψη του παγκόσμιου ρεκόρ στις 100 γιάρδες, 108 χρόνια πριν!. Ετσι προσπάθησε να αναζητήσει τον συγκεκριμένο άνθρωπο και με την βοήθεια ενός ιστορικού έφτασε μπροστά από έναν τάφο χωρίς όνομα επάνω. Τελικά ανακάλυψε ότι ο τάφος χωρίς όνομα ήταν του ξεχασμένου έως τότε παππού της, Αρθουρ Γουάρτον!

 

Πλέον το 1997, η φήμη του Γουρτόν επεκτάθηκε περισσότερο, καθώς το αντιρατσιστικό ίδρυμα "Football Unites, Racism Divides"  ανακάλυψε την ιστορία του και κατασκεύασε μια προτομή στη μνήμη του. Στη συνέχεια την σκυτάλη παρέλαβε  ένας επιχειρηματίας από το Ντάρλιγκτον, ο Σον Κάμπελ που είδε το όνομα του Γουάρτον σε φυλλάδιο αντιρατσιστικής εκδήλωσης.

 

Εμπνευσμένος από την ιστορία του, ο Κάμπελ ίδρυσε το Arthur Wharton Foundation , το οποίο μάλιστα πέρσι εισέπραξε επιχορήγηση 20.000 λιρών από την ποδοσφαιρική ομοσπονδία της Αγγλίας και μαζί με κάποια χρήματα από την ΟΥΕΦΑ θα διατεθούν για την κατασκευή αγάλματος του Γουάρτον. Ετσι, με αφορμή το πρώτο παιχνίδι σε επίπεδο αντρών, όπου η Αγγλία και η Γκάνα ήταν αντίπαλοι η ιστορία του ήρθε στην επιφάνεια και πλέον έγινε γνωστός παντού, ως ο πρώτος επαγγελματίας μαύρος ποδοσφαιριστής.

 

Αυτός ήταν ο ταλαντούχος κύριος Γουάρτον…