Ακριβώς τριάντα χρονια πριν, το απόγευμα της 10ης Μαΐου του 1986 το Λιβερπουλ ζούσε την κορυφαία ποδοσφαιρική στιγμη του ως πόλη! Ταυτόχρονα η ομάδα της Λιβερπουλ βίωνε την καλύτερη και πιο εμφατική της μερα με την ολοκλήρωση της κατάκτησης του Νταμπλ, ενος στόχου που ειχε φτάσει ξανα κοντά αλλα παντα της έμενε ως απωθημένο! Γράφει ο Χρήστος Σωτηρακόπουλος
Η πόλη ωστόσο γιόρταζε γιατι αντίπαλος σε εναν απο τους καλύτερους τελικούς στην ιστορια του FA cup ηταν για πρώτη φορα η Εβερτον. Οι δυο σύλλογοι ηταν τοτε με διαφορα οι καλύτεροι στο αγγλικό πρωτάθλημα με τη Λιβερπουλ κυρίαρχο εντος των συνόρων απο το 1973 αλλα και την Εβερτον να εχει αναγεννηθεί απο το 1984 και επειτα με ενα κύπελλο Αγγλίας ενα πρωτάθλημα και τον πρωτο (και μοναδικό μεχρι σημερα) ευρωπαϊκό τίτλο αυτο του Κυπελλου Κυπελλουχων να κοσμούν μεσα σε μολις 22 μήνες την τροπαιοθήκη στο Γκουντισον Παρκ!
Οι δυο ομάδες ειχαν συναντηθεί ξανα στο Γουεμπλει εκεινη τη προηγούμενη διετία τοσο ατο πλαίσιο του Τσαριτι Σιλντ οπως και στον τελικο του Λιγκ Καπ ομως αυτο ηταν διαφορετικό!
Για να αντιληφθεί κανείς τις ιδιαιτερότητες της εποχής πρέπει να αναλογιστεί πως είχαν μεσολαβήσει μόλις 12 μήνες από την τραγωδία του Χέιζελ. Από την αποφράδα βραδιά στην οποία μεριδα οπαδων της Λίβερπουλ είχαν στιγματίσει την ιστορία του συλλόγου με τον θάνατο, εξαιτίας των επεισοδίων, των 39 οπαδών πριν τον τελικό του κυπέλλου πρωταθλητριών στις Βρυξέλλες!
Το αγγλικο ποδοσφαιρο βαριά λαβωμένο περνούσε το πρώτο από τα πέντε χρόνια, όπως αποδείχθηκε στη συνέχεια, της εξορίας του!
Η πόλη όλες τις μέρες πριν τον τελικο ζούσε σε φρενήρη ρυθμό και σε καθε γωνια ειχε στηθεί πάρτι! Τη μερα του ματς ειχαν βγει ολοι στους δρόμους και είτε με κόκκινα είτε με μπλε ρούχα διασκέδαζαν μαζι! Δεκάδες πάγκοι στο κεντρο της πόλης αλλα και στο Μπουτλ, στο Χαιτον στο Γουιραλ ειχαν στηθεί και σέρβιραν ποτά και φαγητά σε όλους ενω παρα πολλοί είχαν παρει καθε μεταφορικό μέσο για να βρεθούν στο Λονδινο! Εκπληκτικές εικόνες με οικογένειες μοιρασμένες στα δυο με μισά μέλη reds και μισά blues έκαναν εμφάνιση στην τηλεόραση του BBC που κάλυπτε απο τις δεκα το πρωι την γιορτή σε αντίστροφη μέτρηση μεχρι τον τελικο!
Πως ομως είχαμε φτάσει μεχρι το σημείο η Λίβερπουλ να διεκδικεί το νταμπλ;
Με νέο προπονητή τον εμβληματικό της ποδοσφαιριστή για μία οκταετία, Κένι Νταλγκλίς, σε μία κίνηση μεγάλου ρίσκου που είχε πάρει η διοίκηση της αμέσως μετά την αποχώρηση του Τζο Φάγκαν ύστερα από τη βραδιά του Χέιζελ ολοι προέβλεπαν οταν άρχισε η σεζον πως η ομάδα δεν θα ηταν καν στην πρώτη τριάδα! "Κανεις δεν μας υπολόγιζε και αυτο ηταν το μεγαλο λαθος τους αφου δεν είχαμε γίνει κακη ομάδα μεσα σε μερικές εβδομάδες" ηταν τα λογια του Κένι Νταλγκλίς σε μια μεγαλη συνέντευξη που μου ειχε παραχωρήσει πριν σχεδον μια οκταετια. "Αυτο που δεν υπολόγιζαν ολοι ηταν πως μπορει να μην είχα πείρα ως τεχνικός αλλα ήξερα καθε πτυχή της προσωπικότητας αυτών με τους οποίους θα δούλευα μαζι αφου τόσα χρονια μοιραζόντουσαν τα ιδια αποδυτήρια μαζι μου. Το μονο που τους ζήτησα ηταν να μην με λένε boss αλλα παντα Κένι οπως με ήξεραν ωστόσο αντιλαμβανοσουν πως υπήρχε αυτομάτως σεβασμός!" ηταν οι κουβέντες του!
Από την άλλη η Έβερτον ως πρωταθλήτρια για το 1985 και έχοντας μία πολύ ωραια ομάδα υπο τον αείμνηστο Χάουαρντ Κενταλ ξεκινούσε και πάλι ως φαβορί για την κατάκτηση ενός ακόμα τίτλου!
Ωστόσο στο πρωτάθλημα εκείνης της σεζόν αυτή που άρχισε με καταιγιστικό ρυθμό ήταν η Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ του Ρον Άτκινσον, η οποία νίκησε σερι τα 10 πρώτα παιχνίδια του πρωταθλήματος και αυτόματα είχε γίνει το μεγάλο φαβορί! Στην κούρσα του τίτλου -εντελώς αναπάντεχα- προστέθηκε και η Γουέστ Χαμ, η οποία είχε ένα κράμα νεαρών αλλά και έμπειρων παικτών καθώς και τον κορυφαίο σκόρερ της σεζόν στο πρόσωπο του σκωτσέζου Φρανκ Μακαβένι! Δύο μήνες μετά την έναρξη του πρωταθλήματος η Γιουνάιτεντ, που συμπλήρωνε 20 χρόνια χωρίς πρωτάθλημα, έμοιαζε να έχει μπει στον δρόμο για να κλείσει εκείνη την παρένθεση. Έχοντας ξεφύγει 10 βαθμούς από την Λίβερπουλ και 13 από την Έβερτον όλα έδειχναν πως δεν υπήρχε περίπτωση να χάσει το πρωτάθλημα. Μία αναπάντεχη ήττα όμως από την Σέφιλντ Γουένσντεΐ στα μεσα Νοεμβρίου στο 15ο παιχνιδι και άλλη μια στο εβδομάδες μετα με 3-0 απο τη Λεστερ αλλαξαν όλο το μομέντουμ για την ομάδα των "κόκκινων Διαβόλων! Μεχρι τα τέλη Γεναρη παντως παρέμεινε στην κορυφή αλλα έπειτα με μερικά άσχημα αποτελέσματα μέσα σε ένα διάστημα εννια εβδομάδων κατρακύλησε στην τέταρτη θέση!
Αρχές Μαρτίου και το πρωτάθλημα έδειχνε να έχει και πάλι προορισμό το "Γκούντισον Παρκ"! Η Έβερτον είχε φύγει νικήτρια από το "Άνφιλντ" κόντρα στην Λίβερπουλ με 2-0 στις 22 Φεβρουαριου, ανοίγοντας μία απόσταση οκτω πόντων από τους μεγάλους αντιπάλους της ωστόσο μια ήττα στο Λουτον και άλλη μια εντελώς απρόσμενη απο την Οξφορντ την εκτροχιασαν και το 0-0 στην παντα δύσκολη έδρα της Νότιγχαμ εφεραν την Λιβερπουλ που εκανε 11 νίκες και μια ισοπαλία στα τελευταία 12 παιχνιδια της μια ανάσα απο τον τίτλο!
Το κρίσιμο ματς ηταν για την ομάδα του Κένι Νταλγκλίς το 13ο στο Σταμφορντ Μπριτζ με την Τσελσι αφου οποιοδήποτε αλλο αποτέλεσμα εκτός απο νίκη, θα έδινε τον τίτλο στην Εβερτον η οποια κέρδισε 3-1 την (τριτη στη βαθμολογία) Γουεστ Χαμ! Ενα γκολ του παίκτη - προπονητή Κένι Νταλγκλίς σφράγιζε με τον καλύτερο τροπο την τεραστια μονομαχία μεταξυ των ομάδων του Μερσεισαιντ, δίνοντας για 16η φορα το πρωτάθλημα στους "Ρεντς"!
Σειρά πια ειχε η προσπάθεια για την κατάκτηση του νταμπλ!
Ετσι στις 10 Μαΐου του 1986 μπροστα σε 92.000 θεατές στο Γουεμπλει αν και η Εβερτον προηγήθηκε με τον Γκαρι Λινεκερ 1-0 στο ημίχρονο, η Λιβερπουλ με ενα καταπληκτικό δεύτερο μερος με ηγέτες τον Δανο Μέλμπι τον Κρεγκ Τζόνστον και τον Ρόνι Γουίλαν που έκαναν στα χαφ εκπληκτικά πραγματα, χαρη στο οτι ο Ιαν Ρας συνέχισε την εκπληκτική παράδοση απέναντι στην Εβερτον σκοράροντας δυο φορές , ανετρεψε τα παντα! Το τελικο 3-1 έδινε στην κόκκινη στρατιά το νταμπλ, δεκαπέντε χρονια μετα απο την Αρσεναλ και 25 ύστερα απο την Τοτεναμ! Ηταν μολις η πεμπτη φορα στην ιστορια του αγγλικου ποδοσφαιρου επειτα απο την Πρεστον και την Αστον Βιλα στον 19ο αιωνα!
Μια απο τις ωραιότερες εικόνες ενος ηλιόλουστου απογεύματος στο Γουεμπλει ηταν η αγκαλιά του Κένι Νταλγκλίς με τον Μπόμπ Πεισλι που παρα τους τόσους τίτλους που κατέκτησε στο εννια χρονια που κάθισε στον πάγκο, το FA cup ηταν κατι που του ειχε ξεφύγει!
Ένας από τους πρωταγωνιστές εκείνης της σεζόν (και προσωπικός μου φίλος όλα αυτά τα χρόνια που τον συναντάω στους αγώνες του Champions League οπου σχολιάζει για την τηλεόραση της Δανίας) ο Γιαν Μέλμπι, μιλώντας μου πρόσφατα για εκείνη τη χρονιά υποστήριξε πως το μυστικό ήταν απλώς η ηρεμία που μετέφερε μέσα στα αποδυτήρια η προσωπικότητα του Νταλγκλίς!
"Δεν είναι μόνο πως όλοι τον σεβόμασταν γιατί αντιλαμβανόμασταν πως ήταν σε ένα διαφορετικό επίπεδο από τους υπόλοιπους ως ποδοσφαιριστής αλλά και το κοφτερό του μυαλο και η δυνατότητα που είχε να παίρνει δύσκολες αποφάσεις" μου ειχε πει ο Μέλμπι και συμπλήρωσε πως "Την ημέρα που αποφάσισε ενώ η ομάδα ήταν πίσω στη βαθμολογία να αφήσει εκτός ενδεκάδας και τον εαυτό του και τον Ρας προκειμένου να αντιληφθούμε όλοι πως δεν υπήρχαν αναντικατάστατοι ήταν το κλειδί"!
Ένας άλλος μεγάλος παίκτης εκείνης της ομάδας, που πέρασε και από τα μέρη μας ως προπονητής του Πανιωνίου το 1999, ο Ιρλανδός Ρόνι Γουίλαν ένα βράδυ μιλώντας για εκείνη τη χρονιά μου είχε πει ακόμα ένα μυστικό:"Ο Μπομπ Πεισλι ερχόταν συχνά στο προπονητικό κέντρο και ο Νταλγκλίς, ενώ θα μπορούσε να θεωρεί τον εαυτό του ως το μοναδικό αφεντικό και να μην δέχεται κουβέντα, έσκυβε το κεφάλι οταν μιλούσε ο άνθρωπος που τον είχε φέρει στο Άνφιλντ και δεν φοβόταν να παρει τη συμβουλή του! Και νομίζω πως αυτό έκανε όλους μας να καταλάβουμε ποσο σημαντική ηταν η ιεραρχία και η οικογενειακή αίσθηση σε μια ομάδα που όσους τίτλους και αν ειχε κατακτήσει η όρεξη παρέμενε μεγαλη"!
Ο άνθρωπος που ειχε περιγράψει τον μεγαλο τελικο ηταν (οπως σχεδον παντα εκεινη τη εποχή για την ΕΡΤ) ο Γιαννης Διακογιαννης και η άποψη του για εκεινη την ομάδα της Λιβερπουλ εχει ξεχωριστή σημασία αφου ηταν απο τους ελάχιστους που ειχε προσωπική εικονα και μπορούσε να την συγκρινει με τη μεγαλη Ρεαλ του Ντι Στέφανο και τον Αγιαξ του Κρόιφ! "Η Ρεαλ ηταν πολυ πιο θεαματική και ο Αγιαξ η πληρέστερη ομάδα που ειδα ποτε αλλα εκεινη η Λιβερπουλ των δεκα ετών απο το 1976 μεχρι το 1986 που είχα την τύχη να την περιγράψω σε όλους τους μεγάλους τελικούς και τίτλους της άφοβα λεω πως ηταν η πληρέστερη που έβγαλε το αγγλικο ποδοσφαιρο" ειχε πει σε μια εκπομπή που ηρθε ως καλεσμένος στο MEGA πριν καποια χρονια!
Τέλος θα ήθελα να προσθέσω σε αυτή την μικρή αναδρομή κι αυτό που σε μία τηλεφωνική συνέντευξη μου είχε τονίσει ο Ιαν Ρας μιλώντας στον Σπορ FM:"Ύστερα από αυτό που είχε συμβεί το βράδυ του Χέιζελ, όλοι μας είχαμε αντιληφθεί πως τα πάντα είναι ρευστά και ποτέ δεν μπορείς να θεωρήσεις οτιδήποτε δεδομένο" ειχε πει ο Ουαλός σέντερ φορ! "Έτσι πριν βγούμε να παίξουμε τον τελικό ο Κένι είπε σε όλους μας πως αν δεν αρπάξουμε την ευκαιρία εκείνη τη στιγμή μπορεί να μην μας δινόταν ξανα."
Είχε δίκιο και παρότι η Λιβερπουλ πλησίασε και παλι σε δυο ακομη νταμπλ τοσο το 1988 οσο και το 1989 δεν εμελλε να ολοκληρωθούν!
Έχουν αναμετρηθεί σε 450 επίσημα παιχνίδια. Η κόντρα της Ρέιντζερς με τη Σέλτικ συνήθως έκρινε πρωταθλήματα ή τίτλους, αλλά φέτος αυτό το μεταξύ τους ματς πιθανότατα θα βοηθήσει, αν έρθει ισόπαλο, την εκπληκτική Χαρτς να σπάσει αυτό το απίθανο δίπολο και να πάρει ένα πρωτάθλημα που μοιάζει απίστευτο! Η Ρέιντζερς έχει 172 νίκες και η Σέλτικ μία λιγότερη σε αυτήν την κόντρα, που για να βρούμε τις ρίζες της πρέπει να πάμε στον Τριακονταετή Πόλεμο στη Βρετανία, που έγινε τον 17ο αιώνα, από το 1618 έως το 1648. Αφορμή του ήταν οι διαφορετικές θρησκευτικές πεποιθήσεις Καθολικών και Προτεσταντών.
Αυτό το πρωτοσέλιδο της έκτακτης έκδοσης της «Liverpool Echo», με τίτλο «Kenny quits», στις 22 Φεβρουαρίου του 1991, με την παραίτηση του Κένι Νταλγκλίς από τον πάγκο της Λίβερπουλ, είναι ενδεικτικό της αλλαγής για μια ολόκληρη εποχή! Η παραίτηση του King Kenny από τον θρόνο θα άλλαζε για πάντα τη ροή των πραγμάτων, για μία ομάδα κυρίαρχη από το 1973 μέχρι εκείνο το απόγευμα, για 18 χρόνια στο αγγλικό ποδόσφαιρο!
Ακούω εδώ και πάρα πολύ καιρό, από διάφορους… ρομαντικούς φίλους του ποδοσφαίρου, πως ο VARέχει καταστρέψει και έχει φθείρει τον αυθορμητισμό σε ένα παιχνίδι. Η απάντηση ήρθε από τους Άγγλους διαιτητές, μέσα σε μόλις 48 ώρες. Αυτό θα ήταν το ποδόσφαιρο στο «Νησί», χωρίς την χρήση της τεχνολογίας. Ξεκάθαρο πέναλτι να μετατρέπεται σε φάουλ εκτός περιοχής, καθαρό γκολ να ακυρώνεται, λάθη επί λαθών, οφσάιντ να μην καταλογίζονται. Αναρωτιέμαι αν αυτό θα θέλαμε, επειδή απλώς προτιμάμε να πανηγυρίζουμε απευθείας μετά το γκολ και να μην περιμένουμε την «εξέταση» μιας φάσης. Το έχω πει και θα το πω πάλι! Για να μην υπάρχει VAR, θα πρέπει να έχουμε ικανούς και καλύτερους διαιτητές. Αυτοί δεν υπάρχουν και ευτυχώς, που υφίσταται η τεχνολογία και μας «σώζει» από αντίστοιχες αποφάσεις, που θα βλέπαμε κάθε εβδομάδα…
Η νίκη και κυρίως ο τρόπος με τον οποίο κατάφερε να γυρίσει το ματς Μάντσεστερ Σίτι στο «Άνφιλντ», κάνοντας μόλις την τέταρτη νίκη της σε αυτό το γήπεδο από το 1952 και έπειτα, είναι κάτι παραπάνω από τρεις βαθμοί, αν και υπάρχει το κλισέ πως όλοι οι αγώνες δίνουν το ίδιο! Αυτή η επικράτηση μπορεί να δώσει την ψυχολογία που ήταν ολοφάνερο ότι έλειπε το τελευταίο διάστημα από τη Μάντσεστερ Σίτι να «κυνηγήσει» την Άρσεναλ, ωστόσο για να μην ξεχνιόμαστε, παραμένει έξι βαθμούς μπροστά, είναι πολύ πιο σταθερή και για μένα παραμένει και το ακλόνητο φαβορί για να πάρει το πρωτάθλημα!